Gözden Kaçırmayın
Şehir Tiyatrosu Ekibinden Vali Aktaş’a Gala DavetiAyşe Kulin'in hayatında, yazdığı romanlardan birine konu olabilecek kadar ilginç olaylar var.
Bir matbaa kazası, yıllarca bekleyen öyküler, geç gelen büyük bir başarı, ödüller, kayıplar ve şimdi de yaşlanmanın getirdiği unutkanlıklarla sürdürülen bir yazarlık mücadelesi…
1941 yılında İstanbul'da doğan Ayşe Kulin, Bosna ve Çerkes kökenli bir ailenin çocuğuydu. Babasının görevi nedeniyle çocukluğunun bir bölümünü Ankara'da geçirdi.
Arnavutköy Amerikan Kız Kolejinde okudu.
Yazmaya küçük yaşlarda başlamıştı. Ancak hayat onu hemen edebiyat dünyasına taşımadı. Evlendi, dört çocuk büyüttü; gazetecilik, editörlük, senaristlik ve televizyon yapımcılığı gibi farklı alanlarda çalıştı.
İlk kitabını yayımlatabilmesi için 43 yaşına gelmesi gerekecekti.
Üstelik o ilk kitap, tam anlamıyla bir matbaa felaketine dönüşecekti!
1984 yılında Güneşe Dön Yüzünü adlı öykü kitabını yayımlatmak için Yazarlar Kooperatifine, yani YAZKO'ya başvurdu.
Yayınevinin ekonomik durumu iyi değildi. Kitabın basılabilmesi için gerekli kâğıdı bile kendisi satın aldı.
Sonrasını yıllar sonra bir söyleşide anlattı.
Matbaada baskı plakaları taşınırken bir çalışan düşmüş, sayfalar yere saçılmıştı. Sayfalar doğru sırayla toplanmayınca kitap, öyküleri birbirine karışmış şekilde basılmıştı.
Ayşe Kulin, büyük emek verdiği ilk kitabını eline aldığında gördüklerine inanamadı.
Olay onu öylesine kırdı ki yaklaşık on yıl boyunca yeni bir kitabını yayımlatmak için girişimde bulunmadı.
Ama yazmayı bırakmadı.
İşin şaşırtıcı yanı, o talihsiz kitabındaki Gülizar adlı öykünün daha sonra Kırık Bebek adıyla sinemaya uyarlanmasıydı. Senaryosunu Kulin'in yazdığı film, 1986'da Kültür Bakanlığı Ödülü kazandı.
Yanlış basılan bir kitabın içinden ödüllü bir film doğmuştu.
Ayşe Kulin'in edebiyattaki büyük çıkışı ise 1997 yılında yayımlanan Adı: Aylin ile geldi. O sırada 56 yaşındaydı.
Ardından Sevdalinka, Füreya, Köprü, Nefes Nefese, Veda, Umut ve Türkan gibi eserler geldi.
Gerçek yaşam öykülerini, tarihsel olayları ve aile hatıralarını romanın içine ustalıkla yerleştirmesi, onu geniş bir okur kitlesiyle buluşturdu.
Pek çok okurun bilmediği bir başka ayrıntı da Ayşe Kulin'in müzik dünyasına bıraktığı izdi.
Candan Erçetin'in seslendirdiği Bahar şarkısının sözlerini de o yazmıştı.
Yıllar içinde yalnızca romanlar ve öyküler değil, kendi hayatını anlattığı kitaplar da kaleme aldı.
Hayat ve Hüzün adlı otobiyografik eserlerinde çocukluğundan yetişkinliğine uzanan hatıralarını okurlarıyla paylaştı.
2024 yılında yazarlığının kırkıncı yılı için hazırlanan Kalemimle Kırk Sene ise onun edebiyat yolculuğunu belgeler, fotoğraflar, mektuplar ve eski röportajlarla bir araya getirdi.
Fakat son yıllar, ünlü yazar için yalnızca edebiyatla değil, kişisel kayıplarla da geçti.
2025 yılında eşi Engin Bey'i kaybetti.
O dönemde Mustafa Kemal Atatürk'ün yaşamını farklı bir açıdan ele aldığı Aylardan Kasım Günlerden Perşembe adlı kitabı üzerinde çalışıyordu.
Bir söyleşisinde, çok sevdiği eşinin hastalığı nedeniyle bu kitabı yazarken büyük zorluk yaşadığını anlattı.
Atatürk'ü bu kez savaş meydanlarından ve devlet yönetiminden çok, insan olarak tanıtmak istemişti. Çocukluğunu, gençliğini, sevgilerini, yalnızlığını ve hayatının son dönemini…
Kitap Ekim 2025'te yayımlandı.
O günlerde artık yazarlık hayatını sonlandırmayı düşündüğünü söylüyordu.
Ancak zihninde bir kitap fikri daha vardı.
Adı biraz hüzünlü, biraz da kendisiyle alay eden bir başlıktı:
“Bir Bunağın Hatıra Defteri.”
Ayşe Kulin bu kitabı yazmaya başladığını ilk kez 2025 yılında da anlatmıştı.
Üstelik kitabın nasıl şekilleneceğini kendisinin de henüz bilmediğini söylüyordu. Çünkü çoğu zaman bir fikirle yazmaya başladığını, hikâyenin ilerledikçe kendi yolunu bulduğunu ifade ediyordu.
Ailesindeki yaşlı insanların hikâyelerinden söz ediyor, anneannesinin yüz yaşına kadar zihinsel berraklığını koruduğunu, annesinde ise ileri yaşlarda demans başladığını anlatıyordu.
Kendisinin de yaşlanmanın getirebileceği değişimlerden uzak olmadığını biliyordu.
Kasım 2026'da oyuncu Murat Aygen'in sunduğu Profesyoneller programına katıldığında ise yeni kitabının yazımında zorlandığını açıkladı.
“Başladım ama yürüyemiyor pek.”
Ardından bu kitabın muhtemelen son eseri olacağını söyledi:
“O benim veda kitabım gibi bir şey.”
Unutkanlık yaşadığını da gizlemiyordu.
Eskiden kolaylıkla yazabildiği halde artık aynı rahatlıkla ilerleyemediğini anlatıyordu.
Burada önemli bir ayrıntı var: Ayşe Kulin kendisinde unutkanlık başladığını söylüyor, ancak bu açıklamalar herhangi bir demans teşhisi konulduğu anlamına gelmiyor.
Aslında yeni kitabının başlığı da onun kendisine dışarıdan bakabilme, yaşlılıkla ilgili endişelerini mizahla karşılayabilme biçimini yansıtıyor.
Bir zamanlar ilk kitabını yayımlatmak için matbaa kâğıdını bile kendi imkânlarıyla alan genç kadın, bugün seksen beş yaşında hâlâ yazmak istiyor.
Üstelik hayatının bu döneminde, belleğin insan için ne kadar kıymetli olduğunu çok daha yakından hissediyor.
Bir Bunağın Hatıra Defteri henüz tamamlanmadı. Ne zaman yayımlanacağı, nasıl bir eser olacağı ve gerçekten son kitabı olup olmayacağı bilinmiyor.
Ama Ayşe Kulin'in yaşamındaki ilginç tesadüflerden biri şimdiden ortada.
Yıllarca başkalarının hatıralarını unutturmamak için yazdı. Şimdi ise unutmanın kendisini anlatacak bir kitap üzerinde çalışıyor.
Ve bütün zorluklarına rağmen kalemini henüz bırakmış değil.
Hazırlayan : Dünya Gözüme Kaçtı
#AyşeKulin #BirBunağınHatıraDefteri #TürkEdebiyatı #EdebiyatDünyası #AdıAylin #Füreya #Sevdalinka #NefesNefese #Veda #YazarlarınHayatı #EdebiyatTarihi #Kitaplar #DünyaGözümeKaçtı
Yorumlar
Yorum Yap